به گزارش پایگاه خبری تحلیلی سلام کنگاور؛ آیه شریفه نون و القلم و مایسطرون بارزترین مصداق برای بیان جایگاه و عظمت خبرنگاری است آنجا که خالق هستی به قلم و آنچه مینویسند سوگند میخورد.
صاحباثران این عرصه به خوبی میدانند که دغدغهمندی جزو لاینفک زندگی هر خبرنگار آزاده است آنها خود را مدیون تکتک مردم جامعه میدانند و گاهی برای استیفای حقوق مردم جان خود را هم به خطر میاندازند.
این کوزهگران همیشه از کوزه شکسته آب میخورند؛ آنها برای حل مسائل مردم جامعه میکوشند اما خود با چالشهای بزرگی دست و پنجه نرم میکنند بی آنکه خللی در ارادهشان وارد شود.
۱۷ مرداد سالروز شهادت شهید محمود صارمی فرصتی برای ارجنهادن به زحمات خبرنگارانی است که شجاعانه برای مطالبهگری و ساختن ایران امام رضایی ایستادهاند؛ آنان که تاریخ بهترین شاهد رشادتهایشان خواهد بود.
این روز بهانهای برای قدردانی از تلاش همکاران رسانهای مجموعه بزرگ شبکه اطلاعرسانی مرصاد است باشد که به سهم خویش هرچند اندک قدردان زحمات آنان باشیم. بر همین اساس گفتگوهایی کوتاه از این عزیزان را تدارک دیدهایم که در ادامه میآید؛
دسترسی محدود به اطلاعات اصلیترین مانع در شفافسازی برای آحاد جامعه است
آقای حسین جلیلیان؛ مدیر مسئول شبکه اطلاعرسانی مرصاد با ۱۳ سال سابقه فعالیت رسانهای، خبرنگاری را تنها یک شغل نمیداند، بلکه آن را هنری ارزشمند برای روایت حقیقت، انعکاس واقعیتها و آگاهیبخشی به جامعه توصیف میکند.
وی میافزاید: خبرنگار با بهرهگیری از علم، خلاقیت و تعهد، وقایع را روایت میکند و نقش مهمی در شکلدهی افکار عمومی و ارتقای سطح آگاهی مردم دارد.
به گفته آقای جلیلیان هنر خبرنگار است که با حضور در میدان، صدای جامعه باشد و با انتشار صحیح و مستند خبر، زمینهساز شفافیت و توسعه اجتماعی، سیاسی و فرهنگی شود.
وی با بیان اینکه بیشک خبرنگار با هنر و قلم خود پلی میان واقعیت و افکار عمومی ایجاد میکند، میافزاید: چالشهای گوناگون جزو لاینفکی از حرفه خبرنگاری به خصوص برای خبرنگاران بومی است.
به گفته آقای جلیلیان، بسیاری از رسانههای محلی با کمبود منابع مالی، تجهیزات و نیروی انسانی مواجه هستند که بر کیفیت تولید محتوا تأثیر میگذارد، همچنین ضعف زیرساختهای ارتباطی و اینترنتی در استان های مرزی روند اطلاعرسانی را با مشکل روبهرو میکند.
وی میافزاید: دسترسی محدود به اطلاعات اصلیترین مانع در شفافسازی برای آحاد جامعه است، نیز پایین بودن درآمد و نبود امنیت شغلی، از دغدغههای اصلی فعالان رسانهای است.
به گفته مدیر مسئول شبکه اطلاعرسانی مرصاد، انتشار سریع شایعات و اخبار تأییدنشده در فضای مجازی، مسئولیت خبرنگاران را برای اطلاعرسانی دقیق و حرفهای افزایش داده است.
خبرنگار هر لحظه با چالشهای جدیدی مواجه میشود
خانم کبری پرویزی خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی امروله صحنه، هم خبرنگاری را فراتر از یک شغل میخواند و میگوید: این عرصه مرد میدان خود را میطلبد، خبرنگار هر لحظه با چالشهای جدیدی مواجه میشود که برای غلبه بر آنها اول باید عاشق باشد و بعد هنرمند.
خبرنگاران؛ گمنامانی که ستونهای پنهان حقیقتاند
به گفته خانم زهرا دانیاری، خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی سهیل سنقر، خبرنگاری، برخلاف تصور عمومی، تنها ایستادن مقابل دوربین یا داشتن یک کارت شناسایی در صحنه حادثه نیست؛ خبرنگاری هنری است که در سکوت و گمنامی شکوفا میشود.
وی میافزاید: پس از دو سال فعالیت میدانی، دریافتهام که این حرفه بیش از هر چیز، با صبر و تنهایی گره خورده است. من هنوز خود را در قامت یک خبرنگار تمامعیار نمیبینم؛ نه از سر کماعتمادی، بلکه به دلیل وسعت بیکرانی که این راه دارد و هر روز درسهای تازهای از واقعیتهای پنهان این هنر را به من میآموزد.
به گفته خانم دانیاری بسیاری از ما با نام رسانهها بزرگ شدهایم، اما ستونهای اصلی حقیقت، همان خبرنگاران گمنامی هستند که در کوچهپسکوچهها، میان رنج مردم و لایههای پنهان مشکلات، به دنبال پاسخ میگردند. این گمنامی، یک تیغ دو لبه است؛ از سویی ما را از وابستگی به شهرت و پرستیژ نجات میدهد تا تنها به وجدان کاری متکی باشیم و از سوی دیگر حمایت اعتبار را از ما میگیرد تا در مسیر حقیقت، تنها به مسیر ادامه دهیم.
وی میافزاید: بزرگترین چالش ما، کمبود تجهیزات مدرن و نیروهای متخصص نیست؛ دردناکترین بنبست، برخورد با دیوار سکوت است. خبرنگار، پل ارتباطی میان دغدغههای مردم و میز تصمیمگیرندگان (مسئولان) است؛ وظیفه خبرنگار انتقال پرسشهای جامعه و بازآورد پاسخهاست. اما وقتی با سکوتِ مسئولان روبرو میشویم، این پل گسسته میشود. پیگیریهای مستمر، نامههای بیپاسخ و تماسهایی که در خلأ گم میشوند، تنها روند کار را کُند نمیکنند، بلکه صدای مردم را در هیاهوی اخبار گُم میسازند.
به گفته خانم دانیاری خبرنگار واقعی در برابر ناملایمات قد میکشد، اما برای ایفای رسالت، نیازمند یک فضای پاسخگو است. تا زمانی که دیوار سکوت فرو نریزد، حقیقت در میان لایههای پنهان باقی میماند. با این حال، ما همچنان در سایهها میمانیم و میکاویم؛ چرا که ایمان داریم نور حقیقت، حتی از پشت ضخیمترین دیوارهای سکوت نیز راهی به بیرون خواهد یافت.
خبرنگاری حرفهای است که بر پایه تعهد و مسئولیت شکل میگیرد
خانم فریبا مرادپناه خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی اسلامآباد خبر با ۱۰ سال سابقه در عرصه خبرنگاری، میگوید: برای من خبرنگاری فقط یک شغل نیست، بلکه هنری است که حقیقت را به بهترین شکل به مخاطب منتقل میکند. در عین حال حرفهای است که بر پایه تعهد و مسئولیت شکل میگیرد.
وی با اشاره به چالشهای پیش رو، میافزاید: عدم حمایت معیشتی و رفاهی بهویژه در حوزه مسکن و امنیت شغلی فشار زیادی بر خبرنگاران وارد میکند، همچنین خبرنگاران از نبود تشکیلات صنفی و سازمانی مؤثر برای دفاع از حقوق و مطالبات ما و ضعف سواد رسانهای برخی مدیران که تعامل با رسانهها را سخت و پرچالش کرده است، رنج میبرند.
خانم مرادپناه، کمبود نیروهای متخصص و حرفهای در مسند روابط عمومی ادارات را چالش دیگری عنوان کرد که اطلاعرسانی دقیق و بهموقع را دشوار میسازد.
به گفته خانم مرادپناه این موارد تنها بخشی از مشکلاتی است که ما خبرنگاران هر روز با آن دستوپنجه نرم میکنیم. با این حال خبرنگاری برای من عشق و مسئولیت است، اما برای ادامه این مسیر، نیاز به حمایت واقعی و نگاه جدیتر به جایگاه خبرنگار داریم.
خبرنگاری هم شغل است و هم هنر
آقای پارسا محمدی؛ خبرنگار شبکه اطلاعرسانی مرصاد هم میگوید: خبرنگاری هم شغل است هم هنر. شغل است چون تخصص، سواد رسانهای و کلی تکنیک میخواهد؛ هنر است چون روایت کردن یک حقیقت، در زمان درست، آن هم با یک کلمه یا یک زاویه دوربین، واقعاً هنر میخواهد.
وی ترس و خودسانسوری را دیگر چالش عرصه خبرنگاری میخواند و میافزاید: بدترین بخش موضوع این است که خود خبرنگار مجبور است از انتشار برخی مطالب بپرهیزد تا خطوط قرمز را رد نکند به همین دلیل فشار روانی فراوانی را متحمل میشوند.
سکوت مدیران مهمترین چالش خبرنگاران است
خانم فاطمه محمدی؛ خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی دیار کلهر گیلانغرب میگوید: معتقدم خبرنگاری پیش از آنکه یک شغل باشد، یک هنر و رسالت است؛ هنری که با تعهد، دقت، صداقت و مسئولیتپذیری معنا پیدا میکند.
وی میافزاید: یکی از مهمترین چالشهایی که در منطقه ما وجود دارد، همکاری محدود برخی دستگاههای اجرایی با رسانههاست. متأسفانه بسیاری از مدیران شهرستان تمایل چندانی به اطلاعرسانی درباره عملکرد مجموعه خود ندارند و در برابر پیگیریهای رسانهای نیز معمولاً واکنش مثبتی نشان نمیدهند.
به گفته خانم محمدی مدیران شهرستانی برای انجام مصاحبههای خبری، عنوان میکنند که باید ابتدا از مسئولان استانی مجوز دریافت کنند و به همین دلیل امکان گفتگوی مستقیم با رسانهها را ندارند.
وی میافزاید: از سوی دیگر، در میان مردم نیز نگرانیهایی برای حضور در مصاحبههای خبری وجود دارد. فعالیت برخی صفحات معاند خارج از کشور که با انتشار توهین، افترا و تخریب افراد، فضای نامناسبی ایجاد کردهاند، باعث شده بسیاری از شهروندان تمایلی به انتشار تصاویر یا مصاحبههای خود نداشته باشند. آنها نگراناند که پس از انتشار مصاحبه، هدف فحاشی، تهمت و هجمه این صفحات قرار بگیرند؛ صفحاتی که متأسفانه در فضای مجازی و حتی فضای اجتماعی شهرستان، تأثیر و نفوذ قابل توجهی پیدا کردهاند.
مشکلات مالی مهمترین چالش خبرنگاران
خانم پرنیا اصحابی خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی دالاهونشینان با چهار سال سابقه خبرنگاری، میگوید: خبرنگاری صرفاً یک حرفه علمی – هنری است.
وی درباره مهمترین چالشهای این عرصه، میافزاید: کمبود امکانات و کمبود درآمد از مهمترین چالشهای پیش روی اصحاب رسانه است.
چالشی به نام عدم نظارت جدی بر فعالیت فیکنیوزها
خانم زهرا منوچهری؛ خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی دروازه اورامان، میگوید: خبرنگاری بیش از آنکه یک مسئولیت اداری باشد، یک دغدغه قلبی و علاقهای عمیق، یک هنرِ مسئولانه و یک رسالت اجتماعی است؛ همیشه تلاش کردهام با تمام توان، در مسیر اطلاعرسانی صحیح و خدمت به مردم قدم بردارم؛ هرچند محدودیتهای موجود، بهویژه به دلیل شرایط بومی و اینکه بهعنوان یک بانو امکان حضور میدانی در همه موقعیتها را ندارم، باعث شده نتوانم آنگونه که شایسته است این رسالت را به انجام برسانم.
وی میافزاید: تعدد کانالهای خبری در شهرستان موجب شده جایگاه تنها سایت خبری شهرستان آنگونه که باید شناخته و تقویت نشود. همچنین نبود همکاری و همراهی مؤثر برخی دستگاهها، بهویژه فرمانداری سبب شده ظرفیتهای این رسانه آنطور که در شأن آن است شکوفا نشود و از مسیر پیشرفت خود فاصله بگیرد.
خانم منوچهری میگوید: همچنان با تمام علاقه و انگیزه در این مسیر باقی ماندهام و امیدوارم با حمایت و همدلی بیشتر مسئولان، بتوانیم رسانهای اثرگذار، معتبر و در تراز مردم شریف شهرستان داشته باشیم.
کنارهگیری مسئولان شهرستان از خبرنگاران
خانم زینب رشتیانی؛ خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی سلام کنگاور با هفت سال سابقه خبری، میگوید: یکی از مشکلات و چالشهای کار خبر عدم همکاری مسئولان شهرستان و عدم اطلاعرسانی و دعوت از خبرنگاران برای پوشش مراسم و رویدادهای مهم شهرستان است.
دسترسی محدود به اطلاعات چالشی پیش روی خبرنگاران
آقای علی حقپرست؛ خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی قصرآنلاین با چهار سال سابقه خبرنگاری، میگوید: معتقدم خبرنگاری تنها یک شغل نیست، بلکه هنری همراه با تعهد، مسئولیتپذیری و صداقت است. خبرنگار صدای مردم و پل ارتباطی میان جامعه و مسئولان است.
وی میافزاید: امروز خبرنگاران شهرستان مرزی قصرشیرین با چالشهایی مانند کمبود امکانات، نبود امنیت شغلی، مشکلات معیشتی، دسترسی محدود به اطلاعات و رقابت با انتشار سریع اخبار در فضای مجازی روبهرو هستند. با وجود این مشکلات، رسالت خبرنگار همچنان انتشار حقیقت، مطالبهگری و انعکاس ظرفیتها و مشکلات منطقه است.
آقای حقپرست میگوید: خبرنگاری برای من، پیش از آنکه یک شغل باشد، مسئولیتی اجتماعی و هنری برای آگاهیبخشی به مردم است.
تأثیرگذاری جریانهای خبری خارجی بر افکار عمومی
آقای یاور ازکات؛ مدیر مسئول پایگاه خبری – تحلیلی هزارماسوله با ۱۲ ساله سابقه خبرنگاری در شهرستان پاوه، میگوید: خبرنگاری به نظر من مهارت و حرفه است و به دلیل پایبندی به اصولی مانند صداقت، دقت، بیطرفی و حفظ منافع عمومی و رعایت اخلاق رسانهای، یک حرفه محسوب میشود.
وی درباره مهمترین چالشهای خبرنگاری میافزاید: همجواری شهرستان پاوه با مرز و فعالیت گسترده رسانههای برون مرزی، موجب افزایش هجمههای رسانهای و فرهنگی و تأثیرگذاری جریانهای خبری خارجی بر افکار عمومی شده است.
آقای ازکات با اشاره به گسترش فضای مجازی و فعالیت در شبکههای اجتماعی همچون اینستاگرام و تلگرام، میافزاید: پاوه از شهرستانهای دارای مصرف بالای اینترنت در استان است و حضور گسترده کاربران در شبکههای اجتماعی، سرعت انتشار اخبار، شایعات و حواشی را افزایش داده و کار خبرنگاران را دشوارتر کرده است.
به گفته آقای ازکات، خبرنگاران در مواردی از سوی افراد، گروهها یا کانالهای مختلف با فشار، تخریب، تهدید و تلاش برای ایجاد محدودیت در فعالیت حرفهای خود مواجه میشوند.
وی میافزاید: با وجود اینکه خبرنگاران عمدتاً به انتشار رویدادها و وقایع روزانه میپردازند، گاهی هدف تخریب شخصیت، انتشار شایعات، برچسبزنی و حملات رسانهای قرار میگیرند که امنیت روانی و حرفهای آنان را تحت تأثیر قرار میدهد.
آقای ازکات تصریح میکند: در برخی موارد، خبرنگاران به دلیل انتشار اخبار یا پوشش رویدادها با تهدیدهای مستقیم یا غیرمستقیم مواجه میشوند که این موضوع میتواند استقلال حرفهای آنان را با چالش روبه رو کند.
وی میافزاید: برخی مدیران نسبت به نقد رسانهای تحمل کافی ندارند و حتی در مواردی، اگر اخبار یا تصاویر مربوط به فعالیتهای آنان منتشر نشود، گلایهمند میشوند؛ موضوعی که استقلال رسانه را تحت تأثیر قرار میدهد.
به گفته آقای ازکات، به دلیل نگرانی برخی شهروندان از انتشار تصاویر یا هویت آنان در فضای مجازی، بسیاری از مردم تمایل کمتری به انجام مصاحبه یا همکاری با خبرنگاران دارند و این مسئله فرآیند اطلاعرسانی میدانی را دشوار کرده است.
فرسایش شغلی تهدیدگر سلامت خبرنگاران
خانم سمیه رضایی؛ خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی روزینو، اظهار میکند: خبرنگاری ترکیبی از شغل و هنر است. از یک طرف مهارت، تخصص و مسئولیتپذیری میخواهد، از طرف دیگر به ذوق، خلاقیت و حس روایت نیازمند است.
وی اعتبارسنجی خبر، حفظ بیطرفی و پرهیز از جانبداری، استرس و فشار روانی ناشی از پوشش بحرانها و فجایع، فرسایش شغلی ناشی از ساعات کاری نامنظم و مواجهه مداوم با اخبار تلخ و تأثیر آن بر روی سلامت روان خبرنگاران را مهمترین چالشهای موجود میخواند.
خبرنگاران شهرستانها با چالشهایی جدی مواجهاند
آقای سیروس صدیقی؛ مدیر مسئول پایگاه خبری – تحلیلی بازیدراز با ۲۰ سال سابقه کار خبرنگاری در شهرستان سرپلذهاب، میگوید: خبرنگاری برای بسیاری از ما فقط یک عنوان شغلی نیست؛ عشق است، علاقه است، تعهد است و انتخاب مسیری پر از مسئولیت. خبرنگار باید چشم و گوش مردم باشد، صدای مطالبههای آنان را به گوش مسئولان برساند و در کنار روایت رویدادها، حقیقت را آنگونه که هست بازتاب دهد.
وی میافزاید: خبرنگاری در شهرستان قصهای متفاوت دارد؛ جایی که خبرنگار با امکانات محدود، نبود تجهیزات حرفهای، فاصلههای طولانی برای پوشش اخبار، دسترسی دشوار به برخی اطلاعات و گاهی بیمهریها و کمتوجهیها دستوپنجه نرم میکند.
به گفته آقای صدیقی خبرنگار شهرستان باید همزمان عکاس، فیلمبردار، تدوینگر، نویسنده، خبرنگار، مدیر رسانه و حتی پشتیبان کار خود باشد؛ از یک سو مطالبات مردم را پیگیری کند و از سوی دیگر، برای حفظ ارتباط با مسئولان و پوشش دقیق اخبار تلاش کند.
با همه این دشواریها، خبرنگار واقعی همچنان میایستد؛ چون انگیزه او تنها درآمد نیست، بلکه عشق به مردم، دغدغه منطقه و باور به رسالت رسانه است.
وی میافزاید: قلم خبرنگار شهرستان شاید امکانات بزرگی پشت سر خود نداشته باشد، اما اگر برای حقیقت و مردم نوشته شود، میتواند صدایی به بلندی یک شهر باشد. در مجموع خبرنگاری عشق است؛ عشقی که با مسئولیت، مطالبهگری و حقیقت معنا پیدا میکند.
محرومیت خبرنگاران از حقوق و مزایای در شأن آنها
آقای دکتر بهمن کریمی؛ خبرنگار پایگاه خبری – تحلیلی سفیر اورامانات با ۱۸ سال سابقه فعایت در عرصه خبرنگاری، مهمترین چالش حوزه خبرنگاری را محرومیت از حقوق و مزایای در شأن آن میداند و معتقد است خبرنگاری شغل نیست بلکه هنر است.
نبود نظارت کافی چالش جدی خبرنگاران هرسین
آقای محمدحسین دوستینژاد؛ مدیر مسئول پایگاه خبری – تحلیلی دیوانگاه هرسین با ۱۳ سال سابقه، میگوید: کار خبر بیشتر به یک کار هنری شبیه است تا اینکه از دیدگاه شغل به آن نگریسته شود، ورود به عرصه هنر نیاز به یک علاقهمندی و استعداد ذاتی در آن عرصه دارد و به نظر بنده اگر علاقهای نسبت به خبر در کار نباشد تنشهای موجود در کار رسانه و پیگیری اخبار که اغلب خستهکننده به نطر میرسد پیشرفت در این عرصه را با کُندی مواجه میکند.
وی میافزاید: بیشتر چالش ما در شهرستان هرسین مربوط به تخلفات گسترده در بحث ساخت و سازها و ارتباطات پشت پرده مسئولان در حوزه صدور مجوزها، افزایش چشمگیر کشت خشخاش در شهرستان و مهاجرت معکوس هرسینیهای مقیم تهران است و این موضوع تغییرات فاحش فرهنگی و اجتماعی را در پی داشته است.
ضرورت تطبیق خبرنگار با فناوریهای روز
خانم سمیرا حیاتی؛ خبرنگار شبکه اطلاعرسانی مرصاد، با ۱۲ سال سابقه در حوزه خبر، میگوید: خبرنگاری را نمیتوان صرفاً یک شغل دانست؛ این حرفه در کنار دانش و مهارت، به نوعی هنر نیز نیاز دارد.
وی میافزاید: خبرنگار باید بتواند واقعیتها را دقیق، سریع و شفاف کشف و روایت کند و در عین حال میان سرعت انتشار خبر، صحت اطلاعات و مسئولیت اجتماعی خود تعادل برقرار سازد.
به گفته خانم حیاتی خبرنگار در واقع حلقه ارتباطی میان مردم، مسئولان و جامعه است و وظیفه دارد مسائل و مطالبات عمومی را بهدرستی منعکس کند.
وی میافزاید: برخورداری از قدرت تحلیل، پرسشگری، جسارت، دقت و توانایی راستیآزمایی اطلاعات، از مهمترین ویژگیهای یک خبرنگار حرفهای به شمار میرود و صرفاً داشتن قلم خوب برای این حرفه کافی نیست.
خانم حیاتی میگوید: در شرایط فعلی، یکی از مهمترین چالشهای خبرنگاران، سرعت بالای انتشار اطلاعات در فضای مجازی و رقابت با شبکههای اجتماعی است؛ زیرا انتشار اخبار نادرست و شایعات میتواند اعتماد عمومی را تحت تأثیر قرار دهد.
وی با بیان اینکه خبرنگار حرفهای باید پیش از انتشار، اطلاعات را بررسی و از صحت منابع اطمینان حاصل کند، میافزاید: مشکلات اقتصادی، فشارهای کاری، محدودیت دسترسی به اطلاعات، دشواری ارتباط با برخی مسئولان و افزایش توقع مخاطبان، از دیگر چالشهای جدی این حرفه محسوب میشود.
خانم حیاتی تصریح میکند: خبرنگار امروز باید همزمان با حفظ استقلال و اخلاق حرفهای، خود را با فناوریهای جدید و تغییر شیوههای مصرف خبر نیز هماهنگ کند.
به گزارش شبکه اطلاعرسانی «مرصاد»؛ به فرموده رهبر شهید انقلاب، خبرنگاری هنری اثرگذار و مسئولیتی مهم در مسیر آگاهیبخشی جامعه است؛ هنری که در آن زیبایی بیان، سادگی، دقت و انتقال درست پیام به مخاطب جایگاهی ویژه دارد.
معظمله همچنین با تأکید بر ضرورت تنظیم خبرهای روان و قابل فهم، خبرنگاران را به بهرهگیری از ظرافتهای ادبی و نگارشی فراخوانده و بر روایت حقیقت به زبانی ساده و قابل درک برای همه اقشار جامعه تأکید داشتند. باشد که این سخنان چراغ راه همه ما باشد.
انتهای خبر/
منبع: شبکه اطلاعرسانی مرصاد