به گزارش پایگاه خبری تحلیلی سلام کنگاور سامان قاسمی ؛ با تأکید بر ضرورت شناسایی زودهنگام اختلالات یادگیری در دانش‌آموزان، اظهار داشت: مشکلات یادگیری را نباید با تنبلی یا ضعف درسی اشتباه گرفت و معلمان و والدین باید با شناخت نشانه‌های اولیه این اختلالات، زمینه بررسی دقیق‌تر و حمایت مؤثر از دانش‌آموزان را فراهم کنند.
وی با بیان اینکه تشخیص به‌موقع اختلالات یادگیری می‌تواند از انباشته‌شدن مشکلات آموزشی و آسیب‌های عاطفی و روانی جلوگیری کند، افزود: دانش‌آموزانی که مشکلات یادگیری آن‌ها در سال‌های ابتدایی تحصیل شناسایی نمی‌شود، ممکن است در پایه‌های بالاتر با ضعف‌های درسی بیشتری مواجه شوند؛ موضوعی که می‌تواند اعتمادبه‌نفس و عزت‌نفس آن‌ها را کاهش دهد و احتمال افت تحصیلی و ترک تحصیل را افزایش دهد.
مشاور تحصیلی ناحیه ۳ کرمانشاه با اشاره به اهمیت مداخله زودهنگام، گفت: دانش‌آموزی که در پایه اول با اختلال یادگیری مواجه است، اگر به‌موقع شناسایی و پیگیری نشود، ممکن است در پایه‌های بعدی نیز با مشکلات جدی روبه‌رو شود؛ برای نمونه، ضعف در یادگیری جمع و تفریق در سال‌های ابتدایی می‌تواند یادگیری ضرب، تقسیم و محاسبات مربوط به کسرها را در پایه‌های بالاتر دشوار کند.
قاسمی با اشاره به پیامدهای اجتماعی و روانی مشکلات یادگیری، بیان کرد: برخی از این دانش‌آموزان به دلیل ضعف در انجام تکالیف یا یادگیری مطالب درسی، از سوی هم‌کلاسی‌ها، معلمان یا حتی والدین مورد تمسخر و سرزنش قرار می‌گیرند؛ تداوم چنین برخوردهایی می‌تواند اعتمادبه‌نفس و عزت‌نفس آن‌ها را کاهش دهد و در کنار مشکلات تحصیلی، زمینه سرخوردگی و ترک تحصیل را فراهم کند.
وی با اشاره به آمارهای مطرح‌شده در مطالعات ملی و بین‌المللی، عنوان کرد: بر اساس آمار ارائه‌شده در این مطالعات، حدود ۱۳ درصد دانش‌آموزان دارای اختلال یادگیری ویژه، ۱۰ درصد دارای نیازهای ویژه و سه درصد دارای نقص توجه هستند؛ بر این اساس، در یک کلاس ۴۰ نفره ممکن است حدود هفت تا هشت دانش‌آموز با یکی از این مشکلات روبه‌رو باشند؛ بنابراین، شناسایی دانش‌آموزان نیازمند بررسی و پیگیری، اهمیت زیادی دارد.
همکاری خانواده و مدرسه در شناسایی اختلالات
این مشاور تحصیلی با تأکید بر اینکه مشاهده نشانه‌ها به‌معنای تشخیص قطعی اختلال نیست، تصریح کرد: هدف از آموزش معلمان و والدین، آشنایی با نشانه‌های اولیه و شناسایی دانش‌آموزانی است که به بررسی بیشتر نیاز دارند؛ تشخیص تخصصی به ارزیابی‌های دقیق نیازمند است و نمی‌توان تنها با مشاهده یک یا چند نشانه درباره وضعیت دانش‌آموز قضاوت کرد.
قاسمی با اشاره به ضرورت همکاری خانواده و مدرسه، اذعان کرد: معلمان و والدین باید تفاوت مشکلات یادگیری، اختلالات یادگیری و مشکلات هیجانی و رفتاری را بشناسند؛ زیرا این مفاهیم یکسان نیستند و هر دانش‌آموزی که در یادگیری درس‌ها مشکل دارد، لزوماً دارای اختلال یادگیری نیست. بررسی شرایط دانش‌آموز و شناخت نوع مشکل، نخستین گام برای انتخاب مسیر مناسب پیگیری است.
وی افزود: معلمان باید نشانه‌های مشاهده‌شده را با والدین در میان بگذارند و در صورت نیاز، دانش‌آموز را برای بررسی تخصصی به مراکز مربوط ارجاع دهند؛ استفاده از کاربرگ‌های تخصصی و بررسی جداگانه وضعیت هر دانش‌آموز نیز می‌تواند به شناخت دقیق‌تر مشکلات و انتخاب تمرین‌های متناسب با نیاز او کمک کند.
مشاور تحصیلی ناحیه ۳ کرمانشاه با بیان اینکه افزایش حجم تکالیف همیشه راهکار مناسبی برای رفع مشکلات یادگیری نیست، خاطرنشان کرد: برای نمونه، اگر دانش‌آموز در یادگیری ریاضی با اختلال مواجه باشد، افزایش مشق و تکرار تکالیف معمولی به‌تنهایی مشکل او را برطرف نمی‌کند؛ بلکه ابتدا باید نوع مشکل مشخص شود تا آموزش و تمرین متناسب با نیاز دانش‌آموز در نظر گرفته شود.
نشانه‌های اختلال یادگیری در خواندن و نوشتن
قاسمی با اشاره به نشانه‌های احتمالی اختلال یادگیری در حوزه خواندن، گفت: روخوانی دشوار، کند یا نادرست، مشکل در درک معنای مطالب خوانده‌شده و دشواری در فهم متن از جمله مواردی هستند که باید مورد توجه قرار گیرند؛ با این حال، وجود این نشانه‌ها به‌تنهایی برای نتیجه‌گیری درباره ابتلای دانش‌آموز به اختلال یادگیری کافی نیست و شرایط آموزشی و وضعیت یادگیری او نیز باید بررسی شود.
وی مشکلات مربوط به نوشتن را از دیگر نشانه‌های قابل بررسی دانست و افزود: دشواری در هجی‌کردن، حذف یا اضافه‌کردن حروف و بخش‌هایی از کلمات، جابه‌جایی حروف، اشتباه در نوشتن کلمات، رعایت‌نکردن فاصله مناسب میان حروف و کلمات و کندی قابل توجه در نوشتن از جمله مواردی هستند که ممکن است نیازمند بررسی بیشتر باشند.
این مشاور تحصیلی با اشاره به تفاوت مشکلات نوشتاری ناشی از اختلال یادگیری با ضعف‌های آموزشی، بیان کرد: دشواری در جمله‌نویسی و انشانویسی همیشه به معنای وجود اختلال یادگیری نیست؛ گاهی دانش‌آموز هنوز آموزش‌های لازم را دریافت نکرده یا در مهارت‌های پایه مانند جمله‌سازی و گسترش جمله به تمرین بیشتری نیاز دارد؛ بنابراین، پیش از نتیجه‌گیری باید مشخص شود که مشکل دانش‌آموز به اختلال یادگیری مربوط است یا از آموزش و تمرین ناکافی ناشی می‌شود.
نشانه‌های اختلال یادگیری در مهارت‌های ریاضی
قاسمی درباره نشانه‌های احتمالی اختلال یادگیری در ریاضی نیز گفت: ضعف در درک مفهوم اعداد، تشخیص بزرگی و کوچکی، به‌خاطرسپردن مفاهیم ریاضی، انجام دقیق و روان محاسبات، درک علائم ریاضی و به‌کارگیری مفاهیم و روش‌های ریاضی برای حل مسئله از جمله مواردی هستند که باید بررسی شوند.
وی افزود: دشواری در درک مفاهیم کمی، تشخیص ترتیب و توالی اطلاعات، شناخت الگوها، درک مفاهیم مربوط به زمان و اندازه‌گیری و تشخیص اطلاعات اصلی از اطلاعات اضافی در مسائل کلامی نیز ممکن است در برخی دانش‌آموزان مشاهده شود؛ با این حال، در مواردی مانند ناتوانی در حل مسئله باید احتمال آموزش ناکافی یا نامناسب نیز در نظر گرفته شود و نباید بلافاصله به دانش‌آموز برچسب اختلال یادگیری زد.
معیارهای تخصصی شناسایی اختلال یادگیری ویژه
مشاور تحصیلی ناحیه ۳ کرمانشاه با اشاره به معیارهای مطرح‌شده برای شناسایی اختلالات یادگیری، عنوان کرد: یکی از معیارها، تداوم مشکلات یادگیری و استفاده از مهارت‌های تحصیلی با وجود دریافت خدمات آموزشی، دست‌کم به مدت ۶ ماه است؛ معیار دیگر، پایین‌تر بودن پیشرفت تحصیلی از سطح مورد انتظار متناسب با سن دانش‌آموز است؛ همچنین، شروع این اختلالات به دوران پیش از مدرسه بازمی‌گردد، اما نشانه‌های آن معمولاً هنگام آموزش و یادگیری مهارت‌های تحصیلی آشکار می‌شود.
قاسمی اختلال یادگیری ویژه را مرتبط با فرایندهای اساسی روان‌شناختی مؤثر در درک یا استفاده از زبان شفاهی و نوشتاری دانست و بیان کرد: این اختلال می‌تواند در گوش‌کردن، فکرکردن، صحبت‌کردن، خواندن، نوشتن، هجی‌کردن و انجام محاسبات ریاضی نمود پیدا کند؛ به بیان ساده‌تر، اختلال یادگیری ویژه با دشواری در یادگیری یا استفاده از مهارت‌های تحصیلی مانند خواندن، نوشتن و محاسبات ریاضی همراه است.
وی در پایان با تأکید بر لزوم پرهیز از برچسب‌زنی به دانش‌آموزان، خاطرنشان کرد: حتی اگر معلم به وجود اختلال یادگیری در دانش‌آموز مشکوک باشد، نباید او را با عناوینی مانند اختلال یادگیری یا بیش‌فعالی معرفی کند؛ مشاهده نشانه‌ها باید زمینه بررسی دقیق‌تر و پیگیری مناسب را فراهم کند، نه اینکه به قضاوت قطعی درباره دانش‌آموز منجر شود.
انتهای خبر/
منبع: شبکه اطلاع‌رسانی مرصاد