به گزارش پایگاه خبری تحلیلی سلام کنگاور؛ ایران با قدمتی چندهزارساله، همواره در کانون توجه قدرتهای جهانی قرار داشته و دشمنان بیرونی با طراحی نقشههای گوناگون کوشیدهاند این کهنبوم را از درون متلاشی کنند. اما آنچه همواره این توطئهها را نقش بر آب ساخته، نیروی وحدت ملی و انسجام اجتماعی بوده است.
نیروی وحدت ملی که دشمن از آن به عنوان «تهدید راهبردی» یاد میکند، تمام توان خود را برای تضعیف آن به کار گرفته است. این نیرو، نه یک احساس زودگذر، بلکه الزامی عقلانی و تاریخی برای بقا، پیشرفت و تعالی این مرزوبوم محسوب میشود.
تاریخ معاصر ایران، نمایشگاهی از تابلوهای درخشان اتحاد ملی است. انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷، بزرگترین حماسه همبستگی بود؛ جایی که اقوام، مذاهب و جریانهای مختلف با وجود تفاوتها، یکصدا علیه نظام وابسته به بیگانه ایستادند.
هشت سال دفاع مقدس نیز گواهی دیگر بر این حقیقت است؛ آنگاه که جوانانی از کردستان تا بلوچستان و از آذربایجان تا خوزستان، با دستانی به هم گرهخورده، در برابر ارتش مجهز بعثی مقاومت کردند و اجازه ندادند وجبی از خاک میهن به دست دشمن بیفتد.
رمز این پیروزیها چیزی جز اتحادی نبود که دشمن را مبهوت و مأیوس ساخت. این تجربه تاریخی به روشنی نشان میدهد هرگاه ملت ایران در کنار یکدیگر قرار گرفتهاند، طوفانهای سهمگین دشمن نیز نتوانسته خللی در اراده ملی ایجاد کند.
توطئه دشمن علیه انسجام داخلی
اما امروز، دشمن که این رمز را به خوبی دریافته، بیش از هر زمان دیگری بر طبل تفرقه میکوبد. جنگ ترکیبی و نرم سالهای اخیر، دقیقاً بر محور شکافاندازی میان اقوام، مذاهب، نسلها و جریانهای سیاسی طراحی شده است.
شبکههای معاند و رسانههای خارجی با سرمایهگذاری گسترده، تلاش میکنند اختلافات جزئی را به بحرانهای بزرگ تبدیل کنند تا از دل انشقاق داخلی، منافع خود را تأمین کنند. تحریمهای ظالمانه، ترورهای هدفمند، پروژههای نفوذ و جنگ روانی گسترده، شاخههایی از یک توطئه بزرگ هستند.
دشمن به خوبی میداند ایران متحد و یکپارچه، شکستناپذیر است؛ از این رو تمام توان خود را برای تضعیف این پدیده راهبردی متمرکز کرده است. هدف اصلی، آسیب زدن به سرمایه اجتماعی و ایجاد شکاف میان مردم و ساختارهای کشور است.
اتحاد، به معنای یکرنگی و یکصدایی مطلق نیست، بلکه به مفهوم همافزایی در عین تنوع است. ایران سرزمینی با گنجینهای از فرهنگها، گویشها و آیینهای متفاوت است و این تنوع، سرمایهای ارزشمند برای تقویت هویت ملی و انسجام اجتماعی به شمار میرود.
اقوام لُر، کرد، بلوچ، ترکمن، عرب، فارس، آذری و دیگر گروههای قومی، هر یک با پیشینهای درخشان، پازل هویت ملی ایران را کامل میکنند. انسجام ملی یعنی احترام به حقوق همه اقوام و مشارکت دادن آنها در سرنوشت کشور.
راهکارهای تقویت انسجام ملی
انسجام ملی یعنی پذیرفتن این اصل که خاک ایران به همه اقوام تعلق دارد و مرزهای مصنوعی نمیتواند پیوند دیرینه آنان با این سرزمین را بگسلد. دشمن با بزرگنمایی اختلافات قومی و مذهبی تلاش دارد این سرمایه ارزشمند را به تهدید تبدیل کند.
اما اگر ملت آگاه باشد، این دام را خواهد شناخت و از آن عبور خواهد کرد. برای حفظ و تقویت اتحاد ملی، راهکارهای روشنی پیش رو قرار دارد که نخستین آن، افزایش آگاهی و روشنگری در جامعه است.
رسانههای داخلی باید نقش خود را در آگاهیبخشی ایفا کنند و مردم را نسبت به اهداف جریانهای تفرقهافکن هوشیار سازند. جامعه باید بداند هر موج اختلافافکنانه با هر عنوانی، از قومیت و مذهب گرفته تا شکاف نسلی، میتواند در خدمت اهداف دشمن باشد.
دومین راهکار، عدالتمحوری در همه عرصههاست؛ زیرا هرگونه تبعیض اقتصادی، فرهنگی و سیاسی، زمینه مناسبی برای نفوذ دشمن فراهم میکند. مسئولان باید با رفتار منصفانه نسبت به همه اقشار و مناطق، اعتماد عمومی را افزایش داده و پیوندهای ملی را مستحکم کنند.
سومین راهکار، تقویت گفتگوی ملی و مدارای سیاسی است. فضایی که گروههای مختلف بتوانند دیدگاههای خود را در چارچوب قانون بیان کنند، بدون آنکه یکدیگر را به خیانت یا دشمنی متهم کنند، خود عاملی بازدارنده در برابر توطئههای بیرونی خواهد بود.
اقتصاد مقاومتی، پشتوانه مشارکت عمومی
در شرایط امروز که تحریمهای اقتصادی فشار مضاعفی بر معیشت مردم وارد کرده، اهمیت اتحاد و انسجام بیش از گذشته نمایان میشود. دشمن تلاش دارد از دل مشکلات اقتصادی، زمینه نارضایتی عمومی را فراهم کرده و آن را به بحران اجتماعی تبدیل کند.
اما اگر مردم بدانند پشت برخی فشارها و مشکلات، اهدافی برای تضعیف کشور دنبال میشود، با صبوری، همدلی و همکاری میتوانند توطئهها را خنثی کنند. اقتصاد مقاومتی نیز تنها با مشارکت همگانی و همراهی مردم و مسئولان به نتیجه خواهد رسید.
اقتصاد مقاومتی که بارها مورد تأکید رهبر معظم انقلاب قرار گرفته، یک راهبرد عملیاتی برای عبور از فشارهاست. این رویکرد زمانی موفق خواهد بود که تولیدکننده و مصرفکننده، دولت و ملت، در مسیر مشترک پیشرفت و حل مشکلات اقتصادی حرکت کنند.
در چنین شرایطی، دشمن که به دنبال ایجاد بینظمی و تضعیف سرمایه اجتماعی است، با ملتی روبهرو خواهد شد که در کنار یکدیگر برای حل مشکلات ایستادهاند و اجازه نمیدهند فشارهای بیرونی، انسجام داخلی را خدشهدار کند.
در عرصه سیاست خارجی نیز اتحاد داخلی، قدرت چانهزنی ایران را افزایش میدهد. زمانی که دشمن مشاهده کند ملت ایران در کنار یکدیگر ایستادهاند و از انسجام برخوردارند، ناچار خواهد شد از زیادهخواهیهای خود کاسته و مسیر تعامل را دنبال کند.
تاریخ ثابت کرده است هرگاه ایران دچار دوگانگی داخلی شده، هزینههای سنگینی پرداخته است. از قراردادهای تحمیلی دوران قاجار تا کودتای ۲۸ مرداد و برخی شکستهای دیپلماتیک معاصر، نمونههایی از پیامدهای نبود انسجام داخلی در برابر فشارهای خارجی به شمار میروند.
اما هرگاه صدای واحد ملت ایران طنینانداز شده است، حتی قدرتهای بزرگ نیز در برابر اراده ملی ناچار به عقبنشینی شدهاند. این قاعده مهم سیاسی بارها در رفتار قدرتهای جهانی با ایران به اثبات رسیده و نشان داده است که وحدت داخلی، پشتوانه قدرت ملی است.
اتحاد و انسجام، موضوعی مقطعی و یکباره نیست؛ بلکه فرایندی پویا و نیازمند مراقبت همیشگی است. حفظ این سرمایه اجتماعی، نیازمند تلاش مستمر همه نهادها، مسئولان، گروههای اجتماعی و آحاد مردم برای تقویت اعتماد و همدلی ملی است.
نسل جوان، سنگر نوین وحدت
نسل جوان امروز که با فضای مجازی و پیچیدگیهای جنگ شناختی روبهروست، اگر با روایتهای درست از تاریخ و واقعیتهای امروز مواجه شود، میتواند به قویترین نیروی این جبهه نرم تبدیل شود و نقش مؤثری در صیانت از انسجام ملی ایفا کند.
آموزش و پرورش، دانشگاهها، مساجد و رسانهها باید در تقویت گفتمان وحدت ملی نقشآفرینی کنند و از هرگونه افراطگری که زمینه ایجاد شکاف در جامعه را فراهم میکند، پرهیز داشته باشند. تبیین صحیح مسائل، زمینهساز افزایش آگاهی عمومی خواهد بود.
همچنین نهادهای مدنی و تشکلهای مردمی میتوانند با برگزاری نشستهای هماندیشی و برنامههای فرهنگی مشترک، زمینه تعامل بیشتر میان اقوام و گروههای مختلف را فراهم کنند. این ارتباطات اجتماعی، سرمایهای مهم برای مقابله با تلاشهای تفرقهافکنانه دشمنان خواهد بود.
ملت ایران با وجود همه فراز و نشیبهای تاریخی، همچنان ایستاده است؛ زیرا باور دارد رمز ماندگاری آن در گرو اتحاد و انسجام است. این رمز، نه یک شعار، بلکه حقیقتی راهبردی برای حفظ استقلال، عزت و پیشرفت کشور به شمار میرود.
این حقیقتی است که دشمن از آن هراس دارد و دوست بر آن تأکید میکند. اگر این سرمایه ارزشمند حفظ شود، هیچ توطئهای قادر نخواهد بود ریشههای این درخت تنومند را سست کند و ملت ایران را از مسیر پیشرفت بازدارد.
بیتوجهی به اتحاد و انسجام، میتواند تجربههای تلخی برای ملتها رقم بزند. تاریخ همواره نشان داده است کشورهایی که از سرمایه همدلی و همراهی عمومی غافل شدهاند، در برابر فشارها آسیبپذیرتر شدهاند و فرصتهای جبران را از دست دادهاند.
امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند همدلی، گذشت از اختلافات کوچک، احترام به تنوع فرهنگی و اعتماد به آینده هستیم. ایران با تکیه بر این اصول میتواند مسیر عزت و اقتدار را ادامه دهد و در برابر نقشههای دشمنان ایستادگی کند.
اتحاد و انسجام، نه فقط یک باور قلبی، بلکه ضرورتی عقلانی و تاریخی برای بقا و تعالی این مرزوبوم است. در سایه این سرمایه بزرگ، هیچ نقشهای از سوی دشمنان به سرانجام نخواهد رسید و ملت ایران همچنان مقتدرانه مسیر خود را ادامه خواهد داد.
یادداشت: دکتر بهمن کریمی، فعال رسانه
منبع: شبکه اطلاعرسانی مرصاد