به گزارش پایگاه خبری تحلیلی سلام کنگاور جهانبخش زنگنهتبار؛ ۱۷ شهریور ۱۳۵۷ را یکی از نقاط عطف انقلاب اسلامی دانست و اظهار داشت: جمعه سیاه صرفاً یک واقعه خونین در جریان مبارزات ملت ایران علیه رژیم پهلوی نبود، بلکه نقطهای تعیینکننده در آشکار شدن ماهیت استبدادی و سرکوبگرانه این رژیم و تغییر مسیر تحولات سیاسی و اجتماعی کشور به شمار میرفت.
وی افزود: در این روز، مردم از اقشار مختلف جامعه، زن و مرد، پیر و جوان، با وجود برخورداری از دست خالی، اما با ایمان و امید به آینده در میدان ژاله حضور یافتند تا اعتراض خود را نسبت به ظلم، فساد، وابستگی و سرکوب به گوش حاکمان برسانند، اما رژیم پهلوی به جای پاسخ به مطالبات مردم، مسیر برخورد نظامی و سرکوب را انتخاب کرد.
این کارشناس مسائل سیاسی تصریح کرد: میدان ژاله و خیابانهای اطراف آن در ۱۷ شهریور به صحنه برخورد خونین میان مردم معترض و نیروهای نظامی رژیم تبدیل شد و صدای تیراندازی و پیکرهای خونین مردم، ابعاد واقعی سیاست سرکوب رژیم پهلوی را برای جامعه آشکار کرد.
زنگنهتبار با اشاره به گزارشهای تاریخی درباره شمار قربانیان این واقعه، گفت: گزارشهای مختلف از شهادت صدها نفر و زخمی شدن شمار زیادی از مردم در این روز حکایت دارد و اگرچه رژیم پهلوی تلاش کرد با کنترل و دستکاری اخبار، ابعاد این حادثه را کوچک جلوه دهد، اما واقعیت آنچه در میدان ژاله رخ داد، از حافظه مردم و خانوادههای داغدار پاک نشد.
ساواک نماد سرکوب و اختناق در رژیم پهلوی
وی با اشاره به نقش ساواک در ساختار امنیتی رژیم پهلوی، عنوان کرد: ساواک طی سالهای پیش از انقلاب یکی از مهمترین ابزارهای امنیتی رژیم برای کنترل مخالفان و ایجاد فضای رعب و اختناق بود و عملکرد این دستگاه در حوادث منتهی به ۱۷ شهریور نیز نشان داد که ساختار حاکم به جای پاسخ سیاسی به اعتراضات، رویکرد امنیتی و سرکوبگرانه را در پیش گرفته است.
این فعال سیاسی ادامه داد: اهمیت ۱۷ شهریور در این است که این حادثه بسیاری از امیدها برای اصلاح رژیم پهلوی از طریق تغییر دولت یا انجام اصلاحات سطحی را از بین برد و بخش بزرگی از جامعه به این جمعبندی رسید که مسئله، تنها تغییر برخی سیاستها نیست، بلکه ساختار سیاسی موجود نیازمند تغییری بنیادین است.
زنگنهتبار خاطرنشان کرد: پس از جمعه سیاه، دامنه اعتراضات در کشور گسترش پیدا کرد و اعتصابات در کارخانهها، بازار و مراکز خدماتی شدت گرفت؛ دانشگاهها نیز به یکی از کانونهای مهم اعتراض تبدیل شدند و روحانیون و گروههای مختلف اجتماعی در محکومیت کشتار ۱۷ شهریور موضع گرفتند.
وی گفت: انتشار اخبار و تصاویر مربوط به این حادثه، بازتاب گستردهای در خارج از کشور پیدا کرد و جمعه سیاه به یکی از نمادهای خشونت سیاسی رژیم پهلوی تبدیل شد. این واقعه همچنین نشان داد که سرکوب نظامی نمیتواند مطالبات اجتماعی را برای همیشه خاموش کند و برخورد قهرآمیز، به جای کاهش اعتراضات، زمینه گسترش آن را فراهم میکند.
همبستگی اجتماعی و شکلگیری حافظه جمعی ملت
این کارشناس مسائل سیاسی با اشاره به ابعاد اجتماعی قیام ۱۷ شهریور، بیان کرد: یکی از مهمترین ویژگیهای این واقعه، حضور اقشار مختلف مردم و شکلگیری نوعی همبستگی اجتماعی در برابر استبداد بود؛ بهگونهای که ۱۷ شهریور به بخشی از حافظه جمعی ملت ایران تبدیل شد و یاد شهدای آن در استمرار مبارزات مردم نقش داشت.
زنگنهتبار با بیان اینکه میدان ژاله امروز به نام میدان شهدا شناخته میشود، افزود: این میدان نمادی از فداکاری مردمی است که در جریان مبارزات پیش از انقلاب برای استقلال و آزادی کشور هزینه پرداختند و یادآوری این واقعه، فرصتی برای شناخت بهتر شرایط سیاسی و اجتماعی منتهی به انقلاب اسلامی است.
وی تأکید کرد: یکی از درسهای مهم ۱۷ شهریور برای نسل امروز این است که بیتوجهی به مطالبات عمومی و برخورد قهرآمیز با اعتراضات میتواند شکاف میان جامعه و حاکمیت را عمیقتر کند؛ رژیم پهلوی نیز با اتکا به ساختارهای امنیتی و حمایت قدرتهای خارجی تصور میکرد قادر است صدای مردم را خاموش کند، اما این رویکرد در نهایت به تشدید اعتراضات و فروپاشی مشروعیت آن انجامید.
این کارشناس مسائل سیاسی در پایان گفت: قیام ۱۷ شهریور ۱۳۵۷ یکی از حلقههای مهم زنجیره حوادثی بود که در نهایت به پیروزی انقلاب اسلامی انجامید و نشان داد مسیر تحولات کشور وارد مرحلهای بازگشتناپذیر شده است؛ پاسداشت یاد شهدای این واقعه نیز در واقع پاسداشت بخشی از تاریخ مبارزات ملت ایران برای استقلال، آزادی و عدالت است.
انتهای خبر/
منبع: شبکه اطلاعرسانی مرصاد

