به گزارش پایگاه خبری تحلیلی سلام کنگاور اسفندیار کاظمی ؛ با اشاره به سهم جامعه عشایری در تأمین گوشت قرمز استان کرمانشاه، اظهار داشت: سالانه حدود ۱۹ هزار و ۸۰۰ تن گوشت قرمز در استان تولید می‌شود که سهم عشایر از این میزان حدود ۲۵ تا ۳۰ درصد است.
وی با اشاره به کاهش احتمالی تولید گوشت قرمز عشایری در سال جاری نسبت به سال گذشته، افزود: برآورد می‌شود تولید گوشت قرمز جامعه عشایری امسال حدود ۱۰ درصد کاهش پیدا کند؛ زیرا افزایش هزینه‌های نگهداری دام و تأمین علوفه، توان اقتصادی دامداران را برای نگهداری طولانی‌تر دام و رساندن آن به وزن مناسب کشتار کاهش داده است.
مدیرکل امور عشایری استان کرمانشاه با بیان اینکه بخش عمده دام‌های عشایری استان را دام سبک تشکیل می‌دهد، تصریح کرد: سهم دام سنگین در ترکیب دام عشایری بسیار محدود است و برآورد می‌شود حدود ۵ تا ۱۰ درصد جمعیت دام عشایری به دام سنگین اختصاص داشته باشد.
افزایش قیمت نهاده‌ها و کاهش توان تولیدی دامداران
کاظمی افزایش هزینه نهاده‌های دامی و کمبود علوفه را از عوامل اصلی کاهش توان تولیدی عشایر دانست و عنوان کرد: از سال گذشته با حذف یارانه نهاده‌های دامی، قیمت خوراک دام افزایش چشمگیری داشته است؛ به‌طوری‌که قیمت هر کیلوگرم نهاده که پیش‌تر حدود ۱۰ تا ۱۲ هزار تومان بود، اکنون به حدود ۵۰ هزار تومان رسیده و طی این مدت حدود چهار و نیم تا پنج برابر افزایش یافته است.
وی ادامه داد: افزایش هزینه‌های خوراک دام موجب شده برخی دامداران توان مالی لازم برای نگهداری و پرواربندی دام را نداشته باشند و ناچار شوند دام‌های خود را پیش از رسیدن به وزن مناسب به بازار عرضه کنند؛ حتی در مواردی دام‌هایی که هنوز به وزن اقتصادی و شرایط مطلوب کشتار نرسیده‌اند، به فروش می‌رسند که این مسئله از نظر اقتصادی به زیان تولیدکننده است و بهره‌وری ظرفیت دامداری عشایری را کاهش می‌دهد.
مدیرکل امور عشایری استان کرمانشاه با تأکید بر پیامدهای فروش زودهنگام دام، بیان کرد: هنگامی که دامدار به دلیل مشکلات مالی یا کمبود علوفه ناچار به فروش دام با وزن حدود ۴۰ کیلوگرم می‌شود، در مقایسه با شرایطی که بتواند دام را تا وزن بالاتری نگهداری کند، ارزش اقتصادی و میزان گوشت قابل عرضه به بازار کاهش می‌یابد.
کاظمی با اشاره به تأثیر شرایط نامساعد مراتع و بارندگی‌های ناکافی بر زمان کوچ عشایر، گفت: کمبود بارندگی در برخی مناطق، عشایر را ناچار می‌کند زودتر از موعد به مناطق دیگر کوچ کنند. این جابه‌جایی زودهنگام هزینه‌های جدیدی به دامدار تحمیل می‌کند؛ زیرا عشایر در مقصد باید خوراک دام مورد نیاز خود را از طریق خرید جو، کاه و سایر نهاده‌ها تأمین کنند.
وی خاطرنشان کرد: افزایش هزینه‌های تأمین خوراک در کنار مشکلات مالی، دامداران را به فروش زودهنگام دام سوق می‌دهد و برآورد می‌شود این شرایط حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد به ظرفیت اقتصادی تولید گوشت قرمز و درآمد تولیدکنندگان عشایری آسیب وارد کند.
حفظ دام‌های مولد و مقابله با قاچاق دام
مدیرکل امور عشایری استان کرمانشاه با اشاره به ضرورت حفظ جمعیت دام‌های مولد، تصریح کرد: کاهش جمعیت دام مولد یکی از آسیب‌های جدی به اقتصاد عشایری و ظرفیت تولید گوشت قرمز استان است؛ دام ماده‌ای که به پایان دوره تولیدمثل رسیده و دیگر توان زادآوری ندارد، در زمره دام حذفی قرار می‌گیرد؛ اما کشتار دام ماده مولد پیش از پایان دوره زادآوری، به معنای از دست رفتن بخشی از ظرفیت تولید و ذخایر ژنتیکی دام استان است.
کاظمی قاچاق دام را از عوامل تهدیدکننده جمعیت دام مولد دانست و گفت: در مناطقی که دام سبک ایرانی از مزیت اقتصادی برخوردار است، ممکن است خریداران بدون توجه به نر یا ماده بودن دام، اقدام به خرید و انتقال آن کنند؛ موضوعی که علاوه بر آسیب اقتصادی به تولیدکننده، جمعیت دام مولد و ظرفیت تکثیر دام در استان را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.
وی با اشاره به برنامه‌های توسعه تولید گوشت قرمز در جامعه عشایری، عنوان کرد: افزایش سهم عشایر در تأمین گوشت مورد نیاز استان از برنامه‌های اصلی سازمان امور عشایر است و کرمانشاه نیز برای اجرای یک طرح به‌صورت پایلوت در نظر گرفته شده است.
مدیرکل امور عشایری استان کرمانشاه افزود: یکی از محورهای مهم این برنامه، ارائه تسهیلات به عشایر برای نگهداری بیشتر دام و جلوگیری از فروش زودهنگام آن است؛ زیرا فروش دام با وزن پائین، درآمد تولیدکننده را کاهش می‌دهد و در مقابل، نگهداری دام تا رسیدن به وزن مناسب می‌تواند ارزش اقتصادی بیشتری برای دامدار ایجاد کند.
توزیع ۴ هزار تن نهاده دامی میان عشایر
کاظمی با اشاره به اقدامات اتحادیه تعاونی عشایری استان در تأمین نهاده‌های دامی، گفت: این اتحادیه از تابستان سال گذشته تاکنون حدود ۴ هزار تن نهاده خریداری و توزیع کرده است؛ نهاده‌های دامی از طریق سامانه بازارگاه و با سازوکار عرضه و تقاضا در اختیار مصرف‌کنندگان قرار می‌گیرد و پس از خرید و انتقال به انبار اتحادیه‌ها، از طریق شرکت‌های تعاونی به‌دست دامداران می‌رسد؛ با این حال، پس از حذف یارانه‌ها، تفاوت چندانی از نظر قیمت میان خرید از اتحادیه و سایر عرضه‌کنندگان وجود ندارد و نهاده‌ها بدون یارانه عرضه می‌شوند.
وی با اشاره به تأثیر خشکسالی بر تأمین آب مورد نیاز عشایر، خاطرنشان کرد: کاهش منابع آب سطحی، افت سطح آب‌های زیرزمینی و کم‌آب شدن چشمه‌ها، تأمین آب دام و خانوارهای عشایری را با دشواری مواجه کرده است؛ در همین راستا، حدود ۳۰ دستگاه کامیون آبرسان در طول سال به‌صورت مستمر در مناطق عشایری استان فعالیت می‌کنند.
مدیرکل امور عشایری استان کرمانشاه افزود: خدمات آبرسانی در تمام فصول سال ادامه دارد و در پائیز و زمستان نیز با توجه به جابه‌جایی و استقرار عشایر در مناطق قشلاقی، ناوگان آبرسانی در این مناطق فعالیت می‌کند تا نیاز آبی جامعه عشایری تأمین شود.
خدمات دامپزشکی و واکسیناسیون دام‌های عشایری استان
کاظمی درباره خدمات دامپزشکی به عشایر نیز بیان کرد: بخشی از خدمات دامپزشکی از جمله واکسیناسیون و اقدامات پیشگیرانه، در قالب خدمات حاکمیتی از سوی مجموعه دامپزشکی انجام می‌شود؛ اطلاع‌رسانی‌های لازم در این زمینه از طریق اداره‌کل امور عشایری صورت می‌گیرد و تاکنون با اعتراض قابل‌توجهی از سوی عشایر درباره اطلاع‌رسانی و دریافت این خدمات مواجه نبوده‌ایم.
وی درباره خروج دام زنده از استان کرمانشاه نیز گفت: بر اساس مصوبات کمیسیون مبارزه با قاچاق کالا و ارز، خروج دام زنده از استان مجاز نیست و دام صرفاً به‌صورت لاشه می‌تواند از استان خارج شود؛ بنابراین خریدارانی که برای تهیه دام به کرمانشاه مراجعه می‌کنند، امکان انتقال دام زنده به خارج از استان را ندارند.
ضوابط جابه‌جایی دام عشایری در فصل کوچ
مدیرکل امور عشایری استان کرمانشاه با اشاره به ضرورت مدیریت جابه‌جایی دام عشایری در فصل کوچ، افزود: اداره‌کل امور عشایری در جابه‌جایی دام متعلق به عشایر و انتقال آن‌ها میان مناطق سردسیر و گرمسیر نقش دارد؛ عشایری که در فصل کوچ قصد انتقال دام خود از کرمانشاه به قصرشیرین را دارند، با مراجعه به این اداره‌کل گواهی لازم را دریافت می‌کنند و پس از انجام مراحل مربوط به پلاک‌گذاری، بیمه و اخذ مجوزهای دامپزشکی، امکان جابه‌جایی دام برای آن‌ها فراهم می‌شود.
کاظمی درباره ایجاد کشتارگاه‌های کوچک و مراکز مستقل جمع‌آوری دام در مناطق عشایری نیز عنوان کرد: در حال حاضر کشتارگاه مستقل عشایری در استان نداریم و از نظر ظرفیت نیز کشتارگاه‌های موجود با تمام توان فعالیت نمی‌کنند. به اعتقاد من، ظرفیت کشتارگاهی موجود در کرمانشاه برای دام تولیدی استان کافی است و ایجاد کشتارگاه جدید با عنوان کشتارگاه عشایری در شرایط فعلی ضرورت و مزیت اقتصادی مشخصی ندارد.
وی با هشدار نسبت به احتمال وقوع سیلاب در مناطق عشایری، تأکید کرد: با توجه به شدت بارندگی‌ها در استان کرمانشاه و احتمال وقوع بارش‌های سنگین در بازه زمانی کوتاه، عشایر باید در انتخاب محل استقرار و برپایی سیاه‌چادرها دقت بیشتری داشته باشند و از استقرار در مسیر رودخانه‌ها، مسیل‌ها و نقاط حادثه‌خیز خودداری کنند.
مدیرکل امور عشایری استان کرمانشاه در پایان خاطرنشان کرد: بارش‌های ناگهانی ممکن است در مدت کوتاهی موجب جاری شدن سیلاب و وارد آمدن خسارت به خانوارهای عشایری شود؛ ازاین‌رو، انتخاب محل مناسب و ایمن برای استقرار اهمیت زیادی دارد. در بازدیدهای میدانی نیز همواره بر رعایت نکات ایمنی و دوری از مسیرهای پرخطر تأکید کرده‌ایم و انتظار داریم عشایر با توجه به هشدارهای هواشناسی، از قرار گرفتن در معرض خطر سیلاب و حوادث ناشی از بارندگی جلوگیری کنند.
انتهای خبر/
منبع: شبکه اطلاع‌رسانی مرصاد